Terminologia stomatologiczna

Słownik 24 pojęć stomatologicznych

Implantologia, protetyka, endodoncja, diagnostyka cyfrowa - każda dziedzina ma swoją terminologię. Tu krótko, bez żargonu wyjaśniamy 24 kluczowych pojęć, które usłyszysz na konsultacji stomatologicznej. Pogrupowane w 6 kategorie: od implantologii (osseointegracja, sinus lift, all-on-4) po estetykę (licówki, wybielanie Beyond Polus).

Kategoria 1/6

Anatomia (1)

Klasyfikacja Misch (D1-D4) także: typy kości Misch, gęstość kości D1 D2 D3 D4

Klasyfikacja gęstości kości szczęki i żuchwy stworzona przez prof. Carla Mischa (1989). D1 - kość bardzo gęsta (przednia żuchwa), D2 - gęsta (boczna żuchwa), D3 - umiarkowana (przednia szczęka), D4 - rzadka (boczna szczęka). Decyduje o protokole implantacji.

Kategoria 2/6

Diagnostyka (5)

CBCT także: tomografia stożkowa, tomografia 3D, Cone Beam Computed Tomography

Badanie obrazowe 3D dające pełny widok kości szczęki, żuchwy i struktur anatomicznych. Pozwala bezpiecznie zaplanować implantację, oceniając objętość i jakość kości. Standardem są tomografy Sirona ORTHOPHOS XG 3D.

Endodoncja pod mikroskopem także: leczenie kanałowe pod mikroskopem, mikroskopowa endodoncja

Leczenie kanałów zębowych z wykorzystaniem mikroskopu zabiegowego (np. Carl Zeiss). Wysokie powiększenie pola pracy umożliwia precyzyjne odnalezienie i opracowanie wszystkich kanałów, w tym trudno dostępnych.

Koferdam także: rubber dam, izolacja koferdamem

Cienka gumowa membrana izolująca leczony ząb od reszty jamy ustnej. Standard w endodoncji - chroni pacjenta przed połknięciem narzędzi, zapewnia suche pole pracy i wyższą skuteczność leczenia.

Powtórne leczenie kanałowe także: re-endo, retreatment endodontyczny, re-RCT

Ponowne leczenie kanałów zęba, który był wcześniej leczony endodontycznie. Wymagane gdy pojawia się nawracający stan zapalny lub na zdjęciu widać niedoleczone kanały. Wykonywane pod mikroskopem.

Wycisk cyfrowy także: skaner wewnątrzustny, intraoral scanner, cyfrowy odcisk

Pobranie modelu zębów za pomocą skanera optycznego zamiast tradycyjnej masy wyciskowej. Wygodniejsze dla pacjenta, dokładniejsze, pozwala szybciej wykonać koronę lub licówkę.

Kategoria 3/6

Estetyka (2)

Licówka także: licówka pełnoceramiczna, licówka porcelanowa

Cienka nakładka ceramiczna mocowana na zewnętrznej powierzchni zęba przedniego. Stosowana w stomatologii estetycznej do korekty koloru, kształtu i drobnych nieprawidłowości w odcinku przednim.

Wybielanie Beyond Polus także: wybielanie lampą Beyond, Beyond Polus Advanced Ultra II

Gabinetowe wybielanie zębów lampą Beyond Polus Advanced Ultra II. System wybielający wyróżniony 5/5 gwiazdek przez The Dental Advisor i wybrany najlepszym urządzeniem w swojej kategorii przez 10 lat z rzędu (2011-2020).

Kategoria 4/6

Implantologia (9)

All-on-4 także: protokół all-on-4

Metoda odbudowy pełnego łuku zębowego na 4 implantach. Pozwala wykonać stałą pracę protetyczną nawet u pacjentów z mocno zanikłą kością, bez augmentacji.

Augmentacja kości także: GBR, Guided Bone Regeneration, sterowana regeneracja kości

Zabieg odbudowy ubytków kostnych z wykorzystaniem materiału kościozastępczego i błony zaporowej. Konieczny gdy objętość kości jest niewystarczająca do bezpiecznego wszczepienia implantu.

Implant klasy A także: implant tytanowy klasy A, implant premium

Implant z tytanu klasy 4 lub 5 produkowany w certyfikowanym systemie (np. Straumann, Nobel Biocare, Megagen). Charakteryzuje się wysoką jakością obróbki powierzchni i pełną dokumentacją kliniczną.

Implantacja natychmiastowa także: immediate-load, implant immediate, wszczepienie natychmiastowe

Wszczepienie implantu bezpośrednio po usunięciu zęba, w tej samej wizycie. Skraca leczenie i pozwala uniknąć zaniku kości. Wymaga dobrej jakości tkanki kostnej.

Osseointegracja także: zrost kostny implantu, integracja implantu z kością

Proces biologicznego zrastania się tytanowego implantu z kością szczęki lub żuchwy. Trwa typowo 3-6 miesięcy. Po tym czasie implant staje się trwałą podporą dla korony protetycznej.

Sedacja wziewna także: podtlenek azotu, gaz rozweselający, N2O

Metoda redukcji lęku i napięcia podczas zabiegów stomatologicznych. Pacjent oddycha mieszaniną podtlenku azotu i tlenu - pozostaje przytomny, ale rozluźniony. Po zabiegu sedacja ustępuje w 5-10 min.

Sinus lift także: podniesienie dna zatoki szczękowej, augmentacja zatoki

Zabieg odbudowy kości w bocznym odcinku szczęki, polegający na podniesieniu błony śluzowej zatoki i wprowadzeniu materiału kościozastępczego. Umożliwia wszczepienie implantu mimo zaniku kości.

Socket preservation także: zachowanie zębodołu, preservation zębodołu

Zabieg wypełnienia świeżego zębodołu materiałem kościozastępczym bezpośrednio po ekstrakcji. Zapobiega zanikowi kości i ułatwia późniejszą implantację, zwykle po 3-4 miesiącach.

Stabilizacja pierwotna także: primary stability, stabilność początkowa implantu

Mechaniczne unieruchomienie implantu w kości bezpośrednio po wszczepieniu, przed rozpoczęciem osseointegracji. Mierzona w N/cm (zwykle 30-50 N/cm). Wysoka stabilizacja pierwotna umożliwia immediate-load.

Kategoria 5/6

Materialy (4)

Błona zaporowa także: BioGide, membrana kolagenowa, membrane

Cienka resorbowalna błona (najczęściej kolagenowa, np. BioGide) zabezpieczająca miejsce regeneracji kości przed wrastaniem tkanki łącznej. Element protokołu GBR (Guided Bone Regeneration).

Cyrkon także: dwutlenek cyrkonu, ZrO2, zirconia

Materiał biokompatybilny wykorzystywany jako podbudowa koron i mostów protetycznych. Łączy bardzo wysoką wytrzymałość z dobrą estetyką, jest hipoalergiczny i odporny na korozję.

Materiał kościozastępczy także: bone graft, BioOss, ksenograft

Materiał do odbudowy ubytków kostnych. Najczęściej stosowane: ksenografty (np. BioOss - bydlęcy), alografty (ludzki, od dawcy), syntetyczne (Cerasorb, NanoBone). Stymulują własną regenerację kości.

Tytan grade 4 także: czysty tytan, Ti grade 4, CP4

Najczęściej używany materiał implantologiczny - czysty tytan o wysokiej wytrzymałości i bardzo dobrej biokompatybilności. Stosowany w większości premium systemów implantologicznych (Straumann, Nobel Biocare).

Kategoria 6/6

Protetyka (3)

Korona pełnoceramiczna także: korona porcelanowa, korona e.max, korona cyrkonowa

Korona protetyczna wykonana w całości z ceramiki (e.max) lub na podbudowie cyrkonowej. Charakteryzuje się najlepszą estetyką - przezierność i kolor zbliżony do naturalnego zęba.

Korona porcelanowa na podbudowie metalowej także: PFM, porcelain fused to metal, metal-ceramic crown

Korona z porcelany na metalowej podbudowie (typowo stop chromokobaltowy). Tańsza alternatywa wobec koron pełnoceramicznych. Wytrzymała, ale mniej estetyczna - może powodować szarą obwódkę przy dziąśle.

Mostek protetyczny także: most, bridge, uzupełnienie stałe

Stałe uzupełnienie protetyczne odbudowujące brak zęba poprzez oparcie się na dwóch sąsiednich zębach (filarach), które wymagają oszlifowania. Alternatywa dla implantu - tańsza, ale wpływa na zdrowe zęby.

Masz dalsze pytania?

Słownik to za mało? Umów konsultację

100 zł za badanie, wywiad i wstępny plan leczenia. Każde pojęcie omówimy w kontekście Twojej sytuacji - bez żargonu.